Kapsül Kontraktürü

Kapsül kontraktürü nedir?

Vücut, yerleştirilen her meme implantının etrafında doğal bir savunma tepkisi olarak ince bir fibröz skar dokusu (kapsül) oluşturur. Bu kapsül, implantı sabitleyen normal bir reaksiyondur ve genellikle yumuşak, esnek ve ince kalır. Ancak bazı hastalarda kapsül zamanla aşırı kalınlaşıp kasılır; bu duruma kapsül kontraktürü denir. Sonuçta memede sertlik, gerginlik, şekil bozukluğu, asimetri ve bazı durumlarda ağrı ortaya çıkar. Kontraktürün şiddeti klinik olarak Baker sınıflamasıyla I-IV arasında derecelendirilir: Baker I yumuşak ve normal, Baker IV ise sert, ağrılı ve belirgin deformasyonun olduğu en ileri evredir. Baker II hafif sertlik, Baker III ise gözle de fark edilebilen şekil değişikliğini ifade eder. III ve IV. dereceler klinik olarak belirgin kabul edilir ve genellikle müdahale gerektirir.

Kapsül kontraktürü neden oluşur?

Kesin nedeni tam olarak aydınlatılamamış olmakla birlikte, gelişimine katkıda bulunduğu düşünülen faktörler şunlardır:

• Subklinik bakteriyel kontaminasyon ve implant yüzeyinde biyofilm oluşumu.
• Ameliyat sonrası hematom (kan birikimi) veya seroma (sıvı birikimi).
• İmplant yüzey tipi ve yerleşim düzlemi.
• Geçirilmiş radyoterapi öyküsü.

Literatürde kapsül kontraktürü görülme sıklığı genel olarak yaklaşık %5-15 aralığında bildirilmektedir; bu oran implant tipine, yerleşim düzlemine ve takip süresine göre değişkenlik gösterir. Önleyici yaklaşımlar arasında titiz cerrahi teknik, enfeksiyon kontrolü ve implant temas süresinin sınırlanması sayılır.

Nasıl tedavi edilir?

Hafif vakalar (Baker I-II) genellikle takip edilir ve müdahale gerektirmeyebilir. Belirgin (Baker III-IV) kontraktürde ise cerrahi tedavi gündeme gelir. Uygulanabilecek yaklaşımlar arasında kapsülün kısmen veya tamamen çıkarılması (kapsülotomi/kapsülektomi), implantın değiştirilmesi ve gerektiğinde yerleşim düzleminin değiştirilmesi yer alır. Tedavi sonrası tekrar gelişme olasılığı bulunduğundan düzenli takip önemlidir. Kapsül kontraktürünün değerlendirilmesi ve tedavi planı, fayda-risk dengesi gözetilerek yetkili plastik cerrah tarafından yapılmalıdır. Tedavi seçeneği belirlenirken kontraktürün derecesi, implantın durumu ve kişinin tercihleri birlikte değerlendirilir.

Belirtileri nelerdir?

Kapsül kontraktürünün belirtileri, kasılmanın derecesine göre değişir. Erken evrelerde memede hafif sertleşme dışında belirgin bir bulgu olmayabilir. Kasılma ilerledikçe meme dokunulduğunda giderek sertleşir, daha yuvarlak ve yüksek bir görünüm alabilir, normal yumuşaklığını kaybeder. İleri evrelerde belirgin şekil bozukluğu, asimetri, gerginlik hissi ve ağrı eşlik edebilir. Bu belirtiler genellikle yavaş ve sinsi şekilde geliştiğinden, implant taşıyan kişilerin memelerindeki kıvam ve şekil değişimlerini takip etmesi önemlidir. Yeni gelişen sertlik veya ağrı durumunda kontraktürün derecesini değerlendirmek ve uygun yaklaşımı belirlemek için hekime başvurulması önerilir.