Dermatoloji hangi şikayetlerle ilgilenir?

Dermatoloji
~5 dk okuma Güncellendi: Tıbben incelendi

Kısa cevap: Dermatoloji; deri, saç, tırnak ve mukozalarla ilgili tüm tıbbi ve estetik sorunlarla ilgilenir. Akne, sedef, egzama, vitiligo, alopesi, mantar enfeksiyonları, cinsel yolla bulaşan deri hastalıkları, alerjik reaksiyonlar ve deri kanserleri başlıca konulardır. Cilt yaşlanması, leke, sivilceAkne Akne, kıl folikülü ve yağ bezlerinin tıkanması ve iltihaplanmasıyla ortaya çıkan, sivilce olarak da bilinen yaygın bir cilt hastalığıdır. Detay → izi gibi estetik şikayetler de kozmetik dermatoloji kapsamında değerlendirilir. Tüm tanı ve tedaviler dermatoloji uzmanı tarafından yapılır.

Dermatoloji Nedir?

Dermatoloji, deri (kutis), saç, tırnak ve mukozaların hastalıklarının teşhis ve tedavisiyle ilgilenen tıp dalıdır. Türkiye’de “Deri ve Zührevi Hastalıkları” uzmanlık adıyla anılır ve T.C. Sağlık Bakanlığı sertifikalı 4-5 yıllık uzmanlık eğitimi gerektirir. Modern dermatoloji; klinik dermatoloji, dermatopatoloji, immündermatoloji, pediatrik dermatoloji ve kozmetik dermatoloji gibi alt dallara ayrılır.

Daha kapsamlı bilgi için dermatoloji rehberini inceleyebilirsiniz.

Dermatolojinin İlgilendiği Başlıca Şikayet Grupları

Türk Dermatoloji Derneği rehberlerine göre dermatologların ilgi alanı oldukça geniştir. Şikayetler genel olarak şu başlıklara ayrılır:

Enflamatuar ve kronik deri hastalıkları

  • Akne (sivilce): ergenlik akneleri, yetişkin aknesi, hormonal akne, kistik akne
  • Sedef hastalığı (psöriazis): kronik enflamatuar deri hastalığı; eklem tutulumu da yapabilir
  • Egzama (atopik dermatit): kaşıntılı, kuru, kızarık deri tablosu; çocuklarda sık
  • Seboreik dermatit: saçlı deri kepeklenmesi, kaş ve burun kenarı kızarıklığı
  • Ürtiker (kurdeşen): akut veya kronik kaşıntılı kabarıklıklar
  • Rozasea (gül hastalığı): yüzde kızarıklık, telenjiektazi ve papül-püstül
  • Liken planus, pemfigus, pemfigoid: otoimmün ve büllöz deri hastalıkları

Enfeksiyonlar ve parazitozlar

  • Mantar enfeksiyonları (tinea, kandidiyazis, pitiriazis versikolor)
  • Bakteriyel enfeksiyonlar (impetigo, follikülit, sellülit)
  • Viral enfeksiyonlar (herpes simpleks, zona, siğil, molluscum)
  • Parazit enfestasyonları (uyuz, bit)
  • Cinsel yolla bulaşan deri hastalıkları (HPV, sifiliz)

Saç ve tırnak hastalıkları

Pigmentasyon ve leke sorunları

  • Melazma (kahverengi yüz lekeleri, hormonal)
  • Güneş lekeleri (lentigo solaris)
  • Vitiligo (depigmentasyon)
  • Post-inflamatuar hiperpigmentasyon (sivilce sonrası kalan lekeler)
  • Doğum lekeleri ve nevüsler

Deri Kanserleri ve Ön Kanseröz Lezyonlar

Dermatoloji, deri kanserlerinin erken tanı ve takibinde temel uzmanlıktır. Türkiye’de en sık görülen deri kanserleri:

  • Bazal hücreli karsinom (BCC): en sık deri kanseri; metastaz çok nadir
  • Skuamöz hücreli karsinom (SCC): aktinik keratozdan gelişebilir
  • Malign melanom: erken tanıda kürün mümkün olduğu en agresif deri kanseri
  • Aktinik keratoz: SCC’ye dönüşebilen ön kanseröz lezyon
  • Merkel hücreli karsinom, kutanöz lenfoma: nadir kanser türleri

Yıllık tüm vücut ben muayenesi, özellikle açık tenli, çok benli, güneşe maruziyeti yüksek ve aile öyküsünde melanom olan kişilerde önerilir. Şüpheli lezyonlarda dermatoskopiDermatoskopi Dermatoskopi, cilt lezyonlarının büyüteçli ve ışıklı bir cihazla incelenerek ben ve cilt kanseri ayrımının yapıldığı tanısal muayene yöntemidir. Detay → ve gerekirse eksizyonel biyopsi yapılır.

Alerjik ve İmmünolojik Deri Sorunları

  • Kontakt dermatit: nikel, parfüm, kozmetik, lateks gibi temas alerjileri
  • Atopik dermatit: astım ve alerjik rinit ile birlikte görülebilir
  • İlaç erüpsiyonları: antibiyotik, antiepileptik gibi ilaçlara bağlı döküntüler
  • Anjiyoödem: dudak, göz çevresi ve mukoza şişmesi
  • Yama testi (patch test): alerjenin tespiti için altın standart

Kozmetik Dermatoloji Şikayetleri

Tıbbi şikayetlerin yanı sıra dermatoloji estetik kaygılarla da ilgilenir:

  • Cilt yaşlanması: ince çizgiler, kırışıklıklar, elastikiyet kaybı
  • Akne izleri ve gözenek görünümü
  • Sivilce sonrası lekeler, melazma, güneş lekeleri
  • Telenjiektazi (kılcal damar görünümü)
  • Strialar (çatlaklar)
  • İstenmeyen tüyler (hirsutizm; altta yatan hormonal nedenler de araştırılır)
  • Aşırı terleme (hiperhidroz)

Bu sorunlarda kimyasal peelingKimyasal Peeling Kimyasal peeling, kontrollü kimyasal solüsyonlarla cildin üst katmanlarının soyulmasını sağlayarak cilt yenilenmesini hedefleyen dermatolojik işlemdir. Detay →, mezoterapiMezoterapi Mezoterapi, vitamin, mineral ve aktif maddelerin küçük dozlarda cildin orta katmanına enjekte edildiği, cilt canlandırma amaçlı bir tekniktir. Detay →, lazer uygulamaları, mikroiğneleme, botulinum toksin ve dolgu gibi tedaviler kullanılır. Tüm bu işlemler yalnızca dermatoloji veya plastik cerrahi uzmanı hekimler ile, hekim sorumluluğunda çalışan yetkili sağlık personeli tarafından uygulanabilir (29.07.2023 tarihli Tanıtım Yönetmeliği ve ilgili mevzuat kapsamında).

Dermatoloğa Ne Zaman Başvurmalı?

  • 2 haftadan uzun süren döküntü, kaşıntı veya yara
  • Hızla büyüyen, şekil veya renk değiştiren ben
  • Tekrarlayan akne, kistik sivilceler veya tedaviye yanıtsız saç dökülmesi
  • Reçetesiz krem ve kozmetiklerle geçmeyen leke ve döküntü
  • Tırnaklarda renk değişikliği, kalınlaşma veya tekrarlayan enfeksiyon
  • Cinsel yolla bulaşan deri hastalığı şüphesi
  • Çocuklarda uzun süreli atopik dermatit, döküntü
  • Rutin yıllık ben muayenesi (özellikle risk grubu kişilerde)

Sık Sorulan Sorular

Dermatolog ile cildiyeci aynı şey mi?

Evet. “Cildiyeci” halk arasında kullanılan tabirdir; Türkiye’deki resmi uzmanlık adı Deri ve Zührevi Hastalıkları Uzmanı (Dermatolog)‘dur. İkisi aynı hekimi tanımlar.

Saç dökülmesi için hangi hekime gidilir?

Saç dökülmesinin tanı ve tıbbi tedavisi dermatoloji uzmanlığının alanına girer. Cerrahi saç ekimi gerekiyorsa plastik cerrahi veya dermatoloji uzmanı yönlendirir.

Dermatolog estetik işlem yapar mı?

Evet. Dermatologlar kozmetik dermatoloji alanında botulinum toksin, dolgu, kimyasal peeling, lazer epilasyonLazer Epilasyon Lazer epilasyon, lazer ışığının kıl köküne odaklanarak kıl üretimini kalıcı olarak azaltmayı amaçlayan tıbbi bir kıl giderme yöntemidir. Detay →, leke tedavisi, mezoterapi gibi işlemleri uygular. Bu işlemler ayrıca plastik cerrahi uzmanları tarafından da yapılır.

Mantar enfeksiyonları için dermatoloğa mı gidilir?

Evet. Deri, saç ve tırnak mantarları dermatoloji konusudur. Tanı için mikroskopik inceleme veya kültür yapılır; tedavi topikal ve/veya sistemik antifungallerle düzenlenir.

Akne tedavisi için dermatoloğa gitmek şart mı?

Hafif akneler eczane kremleriyle yönetilebilir; ancak iz bırakan, kistik veya hormonal akne durumlarında dermatolog kontrolü şarttır. Tedavisiz bırakılan akne kalıcı iz riskini artırır.

Çocuklarda dermatoloji şikayetleri için pediatri mi dermatoloji mi tercih edilmeli?

Bebek ve çocuk döküntüleri ilk olarak pediatri tarafından değerlendirilebilir; ancak süreğen veya kompleks durumlarda pediatrik dermatoloji ile birlikte takip önerilir.

Her ben dermatoloğa gösterilmeli mi?

Tüm benlerin değil; ancak hızla büyüyen, renk değiştiren, sınırı bozulan, kanayan, kaşıntı yapan benler mutlaka dermatoloji uzmanına gösterilmelidir. Risk grubu kişilerde yıllık tüm vücut taraması önerilir.

Dermatoloji muayenesi SGK kapsamında mı?

Devlet ve üniversite hastanelerinde yapılan dermatoloji muayeneleri SGK kapsamındadır. Özel hastane ve muayenehanelerde işlem ücreti uygulanır; bu konuda hekim ile ön görüşme yapılır.

Kaynaklar

Paylaş: WhatsApp X

Aynı konuda diğer sorular